Viêm phế quản co thắt dẫn tới hen phế quản?

Bé thường xuyên bị ho, nhiều đờm, có cơn khó thở..và được bác sĩ kết luận là viêm phế quản thể co thắt. Ngoài việc dùng kháng sinh, giãn phế quản, bé còn được kê thêm thuốc dự phòng cơn hen. Như vậy, viêm phế quản co thắt có dẫn tới hen phế quản không?

Với cùng biểu hiện đặc trưng là ho, sốt, sổ mũi, thở khò khè, … thậm chí viêm phế quản co thắt còn có tên  khác là viêm phế quản thể hen nhưng chúng là 2 bệnh khác hẳn nhau về cơ chế, nguyên nhân gây bệnh.

Trước tiên mẹ cần hiểu khi bé mắc viêm phế quản co thắt thường có biểu hiện như thế nào?

Nhiều khả năng bé mắc viêm phế quản co thắt khi mẹ thấy bé có những biểu hiện này:

  • Bé thường có dấu hiệu cảm trong 2 – 3 ngày đầu như ho, sổ mũi, sốt nhẹ.
  • Sau đó bé ho nhiều hơn như ho gà, kèm dịch đờm đặc, đôi khi nhầm lẫn với cơn ho có tiếng ran rít.
  • Có thể bị khó thở, thở nhanh hơn, khò khè.
  • Khi bé thở sẽ thấy lồng ngực hóp lại.
  • Sau khi ăn xong bé thường muốn nôn vì ngứa họng.
  • Nặng hơn bé có thể bỏ bú, tím tái.

Bé dễ mắc viêm phế quản co thắt vào thời điểm chuyển mùa trong năm, hoặc sau viêm họng, viêm mũi dị ứng, viêm xoang, … Khi có những biểu hiện này mẹ nên đưa bé đi khám bác sĩ để được chẩn đoán và có biện pháp điều trị kịp thời. Tránh trường hợp chỉ tập trung điều trị triệu chứng.

Diễn biến bệnh viêm phế quản co thắt

Thông thường sau 2 – 3 ngày bé sẽ thở ngắn, nặng, thở co thắt. Cơn co thắt có thể kéo dài đến 7 ngày, ho kéo dài khoảng 14 ngày rồi giảm dần. Tuy nhiên, nếu hệ thống miễn dịch cơ thể bé yếu hoặc chưa hoàn thiện bệnh có thể kéo dài lâu hơn và tái phát sau đó nhiều lần.

Biến chứng thường gặp của bệnh là viêm tai giữa, có khoảng 20% trẻ gặp biến chứng này. Bệnh viêm phế quản co thắt có còn biến chứng nguy hiểm hơn như suy hô hấp, viêm phổi, xẹp phổi nếu bé không được chăm sóc và điều trị đúng cách.

Vì vậy, trong điều trị viêm phế quản co thắt, phòng tránh tái phát là vô cùng quan trọng và cần thiết; đặc biệt với bé có sức đề kháng kém, dễ mẫn cảm với vi khuẩn, thời tiết,..

Dù bé không còn biểu hiện của viêm phế quản co thắt nhưng mẹ vẫn cần quan tâm và theo dõi tình trạng của bé. Viêm phế quản có thể quay lại bất cứ lúc nào.

Viêm phế quản co thắt gây bệnh thế nào?

Phế quản gặp các tác nhân gây viêm như vi khuẩn, virus và giải phóng các chất trung gian hoá học gây viêm nhiễm, tạo ra những biểu hiện dễ nhận thấy như: xung huyết, ho, sốt nóng, … Vì bị “sưng” lên nên lòng phế quản bị chít hẹp gây ra co thắt dẫn đến tăng tiết dịch nhầy nên có nhiều đờm và làm bé khó thở, thở khò khè. Lúc này bé đã bị viêm phế quản co thắt.

VPQ-a4

Viêm phế quản gây bệnh như thế nào?

Ngược lại với viêm phế quản co thắt, hen phế quản lại gây ra co thắt phế quản trước rồi mới gây ra biểu hiện viêm nhiễm hoặc chúng xảy ra đồng thời với nhau luôn nếu tác nhân gây lên cơn hen cho bé là vi rus hoặc vi khuẩn.

Hen phế quản là một bệnh viêm mạn tính đường hô hấp với sự tham gia của nhiều tế bào Mast. Tế bào Mast được sản sinh khi cơ thể gặp vi khuẩn, virus, hoặc tác nhân dị ứng như phấn hoa, bụi, thuốc lá,… Những tế bào này góp phần làm tăng tính phản ứng của phế quản gây ra những cơn co thắt (hay còn gọi là cơn hen) đặc trưng bởi cơn khó thở xảy ra về đêm, gần sáng hoặc sáng sớm. Vậy, cơn co thắt phế quản hay cơn hen chính là biểu hiện đặc trưng của hen phế quản.

VPQ-a3

Hen phế quản có thể kèm theo hiện tượng của viêm hoặc không. Nếu tác nhân gây ra cơn hen phế quản là vi khuẩn, virus,.. sau những biểu hiện đặc trưng của hen bé sẽ xuất hiện thêm triệu chứng của viêm như: xung huyết, sốt cao, …

Trường hợp hen do những tác nhân dị ứng, bé không có biểu hiện viêm, cơn hen có thể mất đi khi không còn tiếp xúc tác nhân gây dị ứng. Bởi vậy nhiều khi chỉ thấy bé ho, thở khò khè mấy bữa rồi mới thấy bé sốt hoặc không sốt.

Đến đây thì chúng ta đã hiểu, viêm phế quản co thắt có tên khác nữa là viêm phế quản thể hen, viêm phế quản thể suyễn. Từ “hen” và “suyễn” ở đây không phải chỉ bệnh hen phế quản (hen suyễn) mà là chỉ cơn co thắt phế quản trong dân gian thường gọi là cơn hen, cơn suyễn. Cơn hen là tập hợp những phản ứng tự nhiên của cơ thể như ho, tăng tiết dịch nhầy (đờm, thở khò khè)  nhằm tống, đẩy dị nguyên ra khỏi cơ thể. Vậy các mẹ cần phân biệt rõ cơn hen và tên bệnh hen phế quản nhé.

Mẹ thấy không? Cơn co thắt phế quản hay cơn hen chính là biểu hiện chung nguy hiểm nhất của viêm phế quản co thắt và hen phế quản. Bởi nó có thể gây tắc đường thở dẫn đến tử vong. Chính vì vậy cách điều trị chung của viêm phế quản co thắt và hen phế quản chính là phòng tránh tái phát cơn hen.

Dự phòng hen theo cách nào?

Có đến 10% bé dưới 5 tuổi mắc viêm phế quản co thắt và bệnh thường tái đi tái lại nhiều lần nên ngoài điều trị dứt điểm, chúng ta còn phải đặc biệt chú trọng đến phòng tránh tái phát bệnh cho bé.

Biểu hiện của 2 bệnh giống hệt nhau, mục tiêu nhắm tới đều là phòng tránh cơn hen nên dưới 5 tuổi dường như rất khó để phân biệt được bé mắc viêm phế quản co thắt hay hen phế quản. Vậy nên khi bé bị viêm phế quản có kèm những cơn co thắt, ngoài kháng sinh để tiêu diệt vi khuẩn, bác sĩ thường kê thêm thuốc dự phòng hen hay nói cách khác là dự phòng các cơn co thắt phế quản, đặc biệt đối với bé có sức